دستگاه الایزا ریدر – ( میکروپلیت ریدر )

کاربردهای دستگاه الایزا ریدر :

این تکنیک کاربردی مستقیم در ایمنولوژی و سرولوژی دارد

تایید حضور آنتی بادی ها و آنتی ژن های یک عامل عفونی و یا هورمونی

اثبات وجود آنتی بادی های اختصاصی یک واکسن

اتو آنتی بادی ها در نمونه

جهت انجام آزمایش الایزا لوازم ذیل مورد استفاده قرار میگیرد :

• دستگاه الایزا ریدر

• میکروپلیت واشر ( شستشو دهنده جاهک ها )

• سمپلر

• انکوباتور ( در برخی از تست ها نیاز به استفاده از محیط هایی با دمای 37 درجه می باشد.)

پروسه انجام آزمایش الایزا دارای مراحل ذیل می باشد :

مرحله ی اول : شستشوی پلیت که ممکن است با استفاده از میکروپلیت واشر انجام شود
مرحله ی دوم : استفاده از یک توزیع کننده مایع ( سمپلر )
مرحله ی سوم : پلیت در انکوباتور قرار داده می شود که دارای دمای کنترل شده بوده و واکنش ها در آن محل انجام می شود .
بسته به نوع 1و 2و 3 ممکن است چندین بار تکرار شوند تا این که معرف های اضافه شده واکنش ها را کامل کند.
سرانجام وقتی تمام مراحل انکوباسیون کامل شد پلیت به الایزا ریدر منتقل شده و سپس با قرائت جذب نوری نمونه ها نتیجه ی آنها مشخص می شوند .

انجام روش الایزا از لحاظ بیوشیمیایی:

1.  چاهک های پلیت با آنتی بادی و یا آنتی ژن پوشیده شده اند.

2. نمونه هـا، کنترلهـا و استانداردهـا به چاهکها افزوده شـده و متناسب با ویژگیهای آزمایش در درجه حرارت بین دمای اتاق و C°37  برای مدت زمان مشخص انکوبه میشوند.

در این مرحله آنتی بادی ها و آنتی ژن ها به یکدیگر اتصال پیدا میکنند و در این مرحله تعداد اتصال ها بسیار دارای اهمیت میباشد.

3. بعد از انکوباسیون، اتصالات غیر اختصاصی و آنتی ژن ها و آنتی بادی های آزاد توسط سیستم شستشو از محیط خارج می شوند.

4. سپس آنتی بادی دوم” که کونژوگه نام دارد اضافه می شود. این آنتی بادی دارای با یک آنزیم نشانه گذاری شده است که با واکنش با یک سوبسترا درمراحل بعد سبب تغییر رنگ می شود.

5. در ادامه، مرحله دوم انکوباسیون آغاز می شود که در آن کونژوگه به کمپلکس آنتی ژن – آنتی بادی در چاهک ها متصل می شود.

6. بعد از انکوباسیون، چرخه جدید شستشو آغاز می شود تا کونژوگه آزاد از چاهک خارج شود.

7. سوبسترا اضافه می شود. و با آنزیم نشانگذاری شده واکنش میدهد که این عمل سبب ایجاد رنگ آبی میگردد.

8. زمانی که انکوباسیون کامل شد، یک معرف افزوده می شود تا واکنش بین آنزیم و سوبسترا متوقف شده و تغییر بیشتری در رنگ به وجود نیاید. این معرف معمولا یک اسید رقیق است که سبب تغییر رنگ از آبی به زرد میکردد.

9. در نهایت پلیت با خوانشگر که همان دستگاه الایزا ریدر می باشد خوانده می شود و نتایج به دست آمده نمایانگر حضور آنتی ژن یا آنتی بادی و مقدار آن در نمونه است.

مراحل آماده سازی نمونه جهت انجام تست الایزا

• برای انجام تست ELISA باید نمونه خون از بیمار گرفته شود و سرم آن جدا شود.

•  جهت به دست آوردن نتایج بهتر می بایست مواردی را در زمان تهیه نمونه رعایت نمود :

• از بستن گارو برای مدتی طولانی باید اجتناب کرد چرا که ممکن است در پارامترهای مورد اندازه گیری تاثیر گذاشته و موجب بروز خطا شود.

• در هنگام جداسازی سرم نیز باید دقت شود که فیبرینوژن یا ذرات دیگر نباشد.

• پیش از انجام آزمایش باید به کیفیت کیت های مورد مصرف توجه کرد، همچنین نگهداری آن‌ها باید در دمای­2 الی 8 درجه سانتیگراد صورت گیرد.

•  تمامی محلول‌های موجود در کیت قبل از مصرف بایدخوب مخلوط شده و به دمای آزمایشگاه برسد و پس از استفاده به منظور افزایش پایداری، بلافاصله اجزاء کیت به یخچال منتقل شود.

• درحین انجام آزمایش باید از نوسانات غیر تدریجی دما در هنگام انکوباسیون، مانند باز بودن پنجره یا درب آزمایشگاه در محل آزمایش جلوگیری کرد.

•  از آنجا که فریز و دیفریز کردن نمونه ها باعث کاهش سطح برخی از هورمون ها می‌شود، باید تا حد ممکن از این کار پرهیز شود.

• پیش از اندازه گیری باید کلیه ابزارهای مورد استفاده مانند نوک ابزار نمونه‌گیری و کیت ها استریل شوند. که البته استفاده از ابزارهای یکبار مصرف پیشنهاد می‌شود و باید قبل از استفاده لوله آزمایش های شیشه‌ای آن‌ها را با اسید سولفوریک رقیق شستشو داده و با آب مقطری که دوبار تقطیر شده آبکشی انجام داد.

• از به کار بردن محلول‌های شستشوی نامناسب یا آب مقطر ناخالص باید پرهیز کرد.

• ضمنا باید از کارکرد صحیح دستگاه‌ها و تجهیزات مورد استفاده به عنوان مثال از صحت طول موج فیلترهای خواننده ELISA (دستگاه الایزا ریدر )به کمک استفاده از ماده رنگی با ثبات، نظیر بیکرومات پتاسیم یا عملکردصحیح دستگاه واشر ELISA اطمینان حاصل کرد.